ΤΗΛΕΦΩΝΙΚΑ ΚΕΡΜΑΤΑ (TOKEN Η’ JETON Η’ JETTONE )
Τηλεφωνικά κέρματα λέγονται τα ειδικά <<νομίσματα>> που χρησιμοποιούνται για την πραγματοποίηση τηλεφωνικών κλήσεων από ειδικά τηλέφωνα που λέγονται κερματοδέκτες και συνήθως βρίσκονταν σε κοινόχρηστους χώρους ,κυρίως μέσα σε τηλεφωνικούς θαλάμους(πλατείες , εστιατόρια ,μικρά καταστήματα κλπ).
Τα πρώτα κερματοτηλεφωνα εμφανίστηκαν το 1885 στο SAINT LOUIS του MISSOURI από την εταιρία PAN Telephone Company και λειτουργούσαν με ειδικό κέρμα.
Η επανάσταση όμως στα τηλεφωνικά κέρματα ήρθε το 1890 από την εταιρεία Sunset Telephone and Telegraph Company της Καλιφόρνιας
Ήταν μια μεταλλική (μπρούντζινη ) μάρκα που στην μια πλευρά είχε το όνομα της εταιρείας και στην άλλη την επιγραφή "Good for One Switch" δηλαδή αξία για μια κλήση.
Μάρκες για τηλέφωνα κυκλοφόρησαν και από άλλες τηλεφωνικές εταιρείες αλλά το πρόβλημα ήταν ότι ενεργοποιούσαν μόνο τηλέφωνα της ίδιας εταιρείας με αποτέλεσμα την πληθώρα κερμάτων για τηλέφωνα ανάλογα την εταιρεία ,την περιοχή και τον ανταγωνισμό.
Οι απάτες έγιναν καθεστώς για την εποχή και οι επιτήδειοι κατασκεύαζαν πλαστές μάρκες για να τηλεφωνούν ανενόχλητα ,έτσι διαπιστώθηκε ότι το 50% των κλήσεων από κοινόχρηστα τηλέφωνα γίνονταν με πλαστά κέρματα.
Το πρόβλημα μεγάλωνε ώσπου το 1907 ο φαρμακοποιός Henry Goetz επινοησε τα κέρματα με τις εγκοπές και στις δυο πλευρές καθώς και κέρματα διαφόρων σχημάτων.
Όλες οι εταιρείες υιοθέτησαν τα κέρματα του GOETZ και μέχρι το 1944 κυριαρχούσαν σε όλο τον κόσμο παραμερίζοντας τα εταιρικά κέρματα χωρίς προδιαγραφές ασφαλείας.
Τα τηλεφωνικά κέρματα κατάργησαν τις διαφορές κάθε αμερικάνικης εταιρείας στην τιμή του τηλεφωνήματος από κοινόχρηστα τηλέφωνα και ο καθένας προμηθευόταν το κοινό κέρμα για χρήση οπουδήποτε.
Όλες οι χώρες αργότερα υιοθέτησαν την χρήση τηλεφωνικών κερμάτων που σε ορισμένες χρησιμοποιούνται ακόμα παρά την είσοδο των τηλεφωνικών καρτών.
Στην χωρά μας τα τηλεφωνικά κέρματα έκαναν την εμφάνιση τους το 1936 στην Αθήνα από την Α.Ε.Τ.Ε. (Ανώνυμος Ελληνική Τηλεφωνική Εταιρεία).
Το κέρμα είχε δυο αυλακώσεις στην κύρια όψη με την επιγραφή ΑΕΤΕ και μια αυλάκωση στην πίσω όψη με την επιγραφή ΤΗΛΕΦ. ΚΕΡΜΑ.
Με το κέρμα αυτό μπορούσες να πραγματοποιήσεις μια αστική τηλεφωνική κλήση απεριόριστης διάρκειας ,υπεραστικές κλήσεις δεν μπορούσαν να γίνουν από κοινόχρηστα τηλέφωνα λόγω του ότι δεν υπήρχε αυτοματοποίηση τηλεφωνικού δικτύου.
Tα κέρματα αυτά χρησιμοποιήθηκαν μέχρι το 1953 περίπου όπου έκαναν την εμφάνιση τους κέρματα με το όνομα της νέας τηλεφωνικής εταιρείας ΟΤΕ ,που είχε ιδρυθεί τον Οκτώβρη του 1949 .
Τα κέρματα ΟΤΕ χρησιμοποιήθηκαν μέχρι το 1972 περίπου και αποσύρθηκαν λόγω αντικατάστασης των κερματοδεκτών με νομισματοδεκτες που δέχονταν τα κοινά κέρματα που κυκλοφορούσαν ,(αρχικά 1 δραχμή).
Αναλυτικά για τα ελληνικά τηλεφωνικά κέρματα θα αναφερθώ σε ανάρτηση στο Συλλεκτικό Παζάρι.
